اصطلاح کلاهبرداری اینترنتی عبارت است از هر طرح کلاهبرداری که در یک یا چند قسمت مختلف تشکیل دهنده اینترنت نظیر اتاقهای گفتگو ( Chat rooms ) , پست الکترونیک , بردهای پیغام یا وب سایتها برای ارائه در خواستهای ساختگی به قربانی مورد نظر داده می شود و یا معاملات ساختگی ( جعلی ) و یا انتقال درآمد حاصل از کلاهبرداری به موسسات مالی و یا موسسات وابسته به این طرح بکار برده می شود .

هر چند فناوری اطلاعات و ارتباطات باعث تسهیل در امر انتقال اطلاعات می شود، اما موضوع امنیت در تبادل اطلاعات همواره به عنوان یکی از اصول اساسی مطرح است. امنیت اطلاعات برای بخش مهمی از فعالان بخش فناوری اطلاعات تنها زمانی به عنوان یک موضوع حاد مطرح می شود که مشکلی در سیستم به وجود آید. در بیشتر مواقع این مشکلات باعث ضربه ای سنگین بر سیستم و یا به اطلاعات موجود در آن می شود.

هک، هکر، امنیت سیستم، شبکه... اینها واژگانی است که این روز ها زیاد به گوش می رسد. این موضوعات آن قدر اهمیت پیدا کرده اند که برپایه آن ها سریال تلویزیونی ساخته می شود و همایش های رسمی برگزار می شود. تاریخچه هک و ایجاد واژه های چون «هکر» یا «نفوذگر» از دهه ۶۰ میلادی شروع می شود. اولین جرقه های هک و موضوع امنیت شبکه های کامپیوتری در دانشگاه MIT زده شد.

یکی از روش های معمول فرستادن ویروس و برنامه های پنهانی به وب سایت های مشروع و پر مراجعه است. سپس این برنامه اطلاعات شخصی مراجعان به این وب سایت ها را جمع آوری کرده که می تواند بعدا برای کلاهبرداری های گوناگون مورد استفاده قرار بگیرد.

این مقاله ضمن معرفی انواع ویروس ها، نحوه عمل کرد برنامه های ضدویروس و انواع ویروس هایی که ضدویروس ها شناسایی و پاکسازی می کنند را معرفی می کند. همچنین اطلاعاتی که برای انتخاب ابزار مناسب لازم است بیان شده و تعدادی از برنامه های ضد ویروس با هم مقایسه خواهند شد.

خرابکاران اینترنتی، اکنون به مدد فن آوری های جدید، قادر به نوشتن کدهای مخربی هستند که مانند تروریست های انتحاری خود را به جان اهداف مورد نظر خود بیاندازند. برای آنها اهمیتی ندارد که از میلیون ها نامه حاوی این کدها، تنها هزاران مورد با موفقیت عمل کنند و بقیه به دلایل مختلف، قادر به تخریب و یا انتشار بیشتر نباشند. موفقیت یک تا پنج درصد از کل بدافزارهای منتشر شده هم برای نیل به اهداف مجرمانه و غیر قانونی آنها کافیست.

بسیاری از کارشناسان امنیتی بر این باورند که کلیه خدمات اینترنتی در سرتاسر جهان تنها توسط یک حمله برنامه ریزی شده و یا چند حمله پی در پی، قابل فروریختن و توقف کامل است. قدرتی پنهان و زیرزمینی که از میلیون ها رایانه تحت فرمان (زامبی) تشکیل شده، قادر است در یک چشم به هم زدن،‌ مراکز و پایگاه های اصلی شبکه جهانی اینترنت را منهدم سازد. اما ....

بمباران اخبار،‌ اطلاعیه ها و هشدارهای پی در پی در خصوص مشکلات امنیتی موجود در بانکداری و تجارت آنلاین، رسانه های گروهی جهان و مخاطبان آن ها را بیش از خود تهدیدهای امنیتی با سردرگمی مواجه کرده است! به نظر می رسد جنگ بین امنیت و ضد امنیت پایانی نخواهد داشت و کاربران نگون بخت خدمات اینترنتی، تنها قربانیان این نبرد محسوب می شوند؛

گاهاً شنیده ایم که کاربران رایانه در خصوص نکات منفی سیستم عامل ویندوزچیزهایی میگویند: این سیستم عامل دارای حفره های امنیتی و نقاط آسیب پذیر زیادی است؛ به طور مناسب مورد پشتیبانی نیست؛ در آن به امنیت و حفاظت توجه کاملی نشده است و ... اما اکنون با این وجود که مسئولان مایکروسافت و خیلی های دیگر در خصوص قدرت امنیتی وینوز ویستا رجزخوانی کرده اند، هنوز هم نکات منفی فراوانی در این سیستم عامل جدید وجود دارد که قابل تأمل است.

حملات Phishing از دو روش مهندسی اجتماعی و انواع بهانه های تکنیکی جهت به سرقت بردن هویت شخصی و اعتبارنامه حساب اعتباری کاربران استفاده می کند. طراحان مهندسی اجتماعی از Emailهای کلاهبردارانه برای جعل سایتهای طراحی شده جهت اغوا کردن مشتریان برای افشا نمودن اطلاعاتی نظیر شماره کارت اعتباری و یا نام کاربری, رمز عبور و یا Security Number استفاده می کنند.

امروزه اینترنت به صورت زمینه ای برای فعالیتهای غیرقانونی در آمده است. کاربران خانگی ، شرکتهای کوچک و متوسط ، بنگاههای بین‌المللی و سازمان‌های دولتی ، همگی از حملات مداوم ویروس‌ها و تروجان‌ها رنج می‌برند. تاکنون در خصوص چرایی شرایط فعلی اینترنت به طور مفصل بحث شده و در آینده نیز ادامه خواهد یافت.

در چند سال گذشته، صنعت آنتی ویروس دستخوش تغییرات اساسی شده است. پیشروان بازار تغییر یافته اند (McAfee جای خود را به Symantec واگذار کرده است)، تعدادی از شرکتهای سازنده آنتی ویروس یا از بازار رخت بربسته اند یا توسط شرکتهای دیگر تصاحب شده اند (شرکت رومانیایی RAV و شرکت استرالیایی VET از آن جمله اند)، و همچنین بازیگران جدیدی در بازار حضور یافته اند (مانند Bit Defender و ClamAV).